Puska eta koskagabeekin mundu-edredoi batean

Edredoi batean bizi gara… desdoituta

Imajinatu mundua edredoi bat bezala.
Edredoi bat bere zorro, betegarri eta izkinekin.
Eguneroko objektu bat, babesa ematen duena, arropa ematen duena, beroa ematen duena, erosotasuna eta segurtasuna ematen duena.

Halakoa da bizi garen mundu-edredoia.
Geruza askotako edredoi bat —ingurumenekoak, sozialak, ekonomikoak, kulturalak…— pertsona guztiak babestu beharko lituzkeena… baina sakonki desdoituta dagoena.

Puska eta koskagabeekin edredoi bat

Mundu-edredoiak lau izkin handi ditu.
Eta horietako bakoitzak agerian geratzen diren desorekak, hautsiak eta deskoskak islatzen ditu: -Baliabide eta espazioen gehiegizko ustiapena, etxebizitza duinaren gabezia, biodibertsitatearen galera, kutsadura, klima-aldaketa…
– Ongizatea sortzeko zailtasunak, aberastasunaren kontzentrazioa, ekoizpen eta kontsumo eredu jasangaitzak, lan prekarioak… – Desberdintasun gero eta handiagoak, bazterketa arriskuan dauden adin-taldeak eta kolektibo sozialak, osasun, hezkuntza, gizarte-zerbitzu edo pentsioen prestazio unibertsalean arazoak… – Ondare kulturalaren galera, nortasun pertsonal eta kolektiboaren galera, identitate-gatazkak, xenofobiak, balio demokratikoen krisia, sormenari eta talentuari ezarritako mugak…

Gainera, orban handiz zipriztinduta dago: balio demokratikoen krisia, komuna denaren zentzua galtzea, elkarrekiko konfiantza falta, konplexua sinplifikatzen duten populismoak, hedatzen ari diren dinamika autoritarioak…
Horrek guztiak gero eta zabalduago dagoen sinesmena uzten digu: ez garela edredoia behar bezala kudeatzen ari.

Edredoia adabatu, josi eta brodatu dezakegu

Desdoikuntza horietako asko ezkutuan egon dira, adabakiz estalita edo saihestezin gisa onartuta.
Baina begirada aldatzen dugunean, kristal handiago eta egokiagoak dituzten betaurrekoak jartzen ditugunean, zuloak, jostura askatuak, kolore galduko guneak, hari askatuak eta orbanak ikusten hasten gara…
Eta ulertzen dugu arazoa ez dela edredoia bera, baizik eta nola erabiltzen, kudeatzen eta partekatzen ari garen.

Ezikusi egin dezakegu, gure izkinatik tiratzen jarraitu guretzat beroa eta babesa bermatzen saiatzeko…
Edo hariak josten, ehuntzen, haria sartzen, josten, brodatzen eta adabatzen has gaitezke horretarako prest dauden pertsona guztien artean.
Edredoia ez da bere kabuz konpontzen.
Beharrezkoa da arazoez jabetzea, besteen zentzua izatea, oreka bilatzea, arreta eta zaintzaz jardutea eta beharrezko aldaketak sostengatuko dituzten ezagutza, trebetasun eta baliabidez hornitzea.
Baina, batez ere, zeregin partekatuarekin kontziente, aktibatu eta inplikatutako pertsonak behar dira.